Hulpverzuim en schuldig verzuim

Iedereen kan onverwacht in een situatie terechtkomen waarin een ander persoon in groot gevaar verkeert. Onder bepaalde omstandigheden legt het strafrecht een plicht op om te hulp te schieten of hulp te bieden.

Hulpverzuim, in sommige gevallen ook wel schuldig verzuim genoemd, is het strafbaar feit wanneer iemand opzettelijk nalaat om iemand in groot gevaar te hulp te schieten, terwijl hij of zij zich bewust is van die gevaarlijke situatie.

Een zaak waarbij hulp is geweigerd, kan ernstige gevolgen hebben voor alle betrokkenen. Of u nu verdacht wordt van schuldig verzuim of dat u, of een dierbare, het slachtoffer bent van een situatie waarin de noodzakelijke hulp niet is verleend, het is belangrijk om uw juridische positie te laten beoordelen.

Wat houdt schuldig verzuim in?

Volgens het Strafwetboek houdt schuldig verzuim in dat men opzettelijk nalaat hulp te bieden aan een persoon die in groot gevaar verkeert.

Hiervoor is kennis van het gevaar vereist. Deze kennis kan voortkomen uit het feit dat de persoon zelf de gevaarlijke situatie heeft waargenomen, of uit het feit dat de situatie aan hem of haar is beschreven door iemand die om hulp vraagt.

Schuldig verzuim wordt bestraft met een gevangenisstraf van niveau 2.

Een straf van niveau 2 bestaat uit een van de volgende sancties:

1° de gevangenisstraf van zes maanden tot ten hoogste drie jaar

2° de behandeling onder vrijheidsberoving van zes maanden tot ten hoogste twee jaar;

3° de straf onder elektronisch toezicht van een maand tot ten hoogste een jaar;

4° de werkstraf van meer dan honderdtwintig uur tot ten hoogste driehonderd uur;

5° de probatiestraf van meer dan twaalf maanden tot ten hoogste twee jaar;

6° de veroordeling bij schuldigverklaring.

Het gaat niet om een algemene verplichting om in elke moeilijke of gevaarlijke situatie in te grijpen. De specifieke omstandigheden, het besef van het gevaar en de mogelijkheid om hulp te bieden zijn belangrijke factoren.

Wanneer kan men spreken van schuldig verzuim?

Bij de beoordeling van schuldig verzuim zijn onder andere de volgende factoren van belang:

·      Een andere persoon verkeerde in groot gevaar;

·      De betrokkene was hiervan op de hoogte;

·      De betrokkene heeft het gevaar zelf waargenomen of is er over geïnformeerd;

·      Er was sprake van een opzettelijke nalatigheid om hulp of bijstand te verlenen.

De specifieke omstandigheden moeten altijd worden onderzocht. Niet elke situatie waarin iemand nalaat hulp te verlenen, vormt automatisch een strafbaar feit.

Het niet naleven van een bevel tot het verlenen van hulp

Het Strafwetboek stelt het ook strafbaar om een ​​bevel tot het verlenen van hulp niet op te volgen.

Dit kan bijvoorbeeld het volgende omvatten:

·      weigeren om hulp te verlenen aan een persoon in nood, terwijl men daartoe wettelijk verplicht is;

·      weigering om het van u gevraagde werk, de dienst of de hulp uit te voeren, bijvoorbeeld in geval van een ongeval, oproer, schipbreuk, overstroming, brand of andere ramp;

·      Het nalaten om de vereiste hulp te verlenen in bepaalde situaties, zoals een gewapende overval, een daad van vandalisme, een persoon die op heterdaad wordt betrapt, een openbare achtervolging of een gerechtelijke tenuitvoerlegging.

Deze overtreding wordt ook gestraft met een straf van niveau 2.

Hulpverzuim met de dood tot gevolg

Wanneer het schuldig verzuim of het niet naleven van een bevel tothet verlenen van hulp leidt tot de dood van een persoon, zonder dat debetrokkene de intentie had om te doden, is dit strafbaar met een straf vanniveau 3 (d.w.z. een gevangenisstraf van meer dan drie jaar maar niet meer danvijf jaar).

De gevolgen van het niet verlenen van hulp zullen daarom ook eenbelangrijke rol spelen in de strafrechtelijke beoordeling.

In welke omstandigheden is er geen sprake van schuldig verzuim?

De wet voorziet in belangrijke beperkingen op de strafrechtelijke aansprakelijkheid.

Er is geen sprake van een strafbaar feit wanneer het verlenen van hulp, of het uitvoeren van de gevraagde werkzaamheden of diensten, ertoe zou hebben geleid dat de persoon die hulp verleent zichzelf of anderen aan ernstig gevaar zou hebben blootgesteld.

Bovendien is schuldig verzuim niet strafbaar wanneer de persoon het gevaar niet zelf heeft waargenomen en redelijkerwijs kon aannemen dat het verzoek om hulp niet oprecht was of geen gevaar inhield.

De specifieke omstandigheden waaronder de hulp werd aangevraagd, zijn daarom van groot belang.

Juridische bijstand in een zaak betreffende hulpverzuim

Een zaak betreffende schuldig verzuim kan zowel juridisch als feitelijk complex zijn. Vaak hangt alles af van de informatie waarover de betrokkene beschikt, wanneer die informatie beschikbaar kwam en de mogelijkheden die hij of zij heeft om hulp te bieden.

Onder andere de volgende factoren kunnen van bijzonder belang zijn:

·      de aard en ernst van het gevaar;

·      wat de betreffende persoon zelf heeft waargenomen;

·      informatie verstrekt door derden;

·      het tijdstip waarop deze informatie beschikbaar kwam;

·      de mogelijkheid om effectieve hulp te bieden;

·      elk potentieel risico voor de betrokkene of voor derden;

·      de gevolgen van een gebrek aan hulp;

·      alle medische, technische of andere deskundigenrapporten.

Veelgestelde vragen over het niet verlenen van hulp en grove nalatigheid

Wat is schuldig verzuim?

Schuldig verzuim houdt in dat men opzettelijk nalaat hulp te bieden aan een persoon die in groot gevaar verkeert, terwijl de betrokkene zich bewust is van dit gevaar omdat hij het zelf heeft waargenomen of erover is geïnformeerd.

Wat is de straf voor schuldig verzuim?

Schuldig verzuim is strafbaar met een gevangenisstraf van niveau 2.

Wat gebeurt er als iemand overlijdt omdat er geen hulp is geboden?

Wanneer schuldig verzuim of het niet naleven van een bevel tot hulpverlening de dood tot gevolg heeft, zonder opzet tot doden, is dit strafbaar met een straf van niveau 3.

Ben ik verplicht om in alle gevallen hulp te bieden?

Nee. De wet kent belangrijke uitzonderingen. Zo is er bijvoorbeeld geen sprake van een strafbaar feit wanneer het verlenen van hulp de persoon zelf of anderen aan ernstig gevaar zou blootstellen.

Wat als ik niet wist dat iemand in gevaar was?

Kennis van het gevaar is een cruciale factor bij het beoordelen van schuldig verzuim. Wanneer het gevaar niet persoonlijk is waargenomen en eronder de geldende omstandigheden redelijkerwijs van kan worden uitgegaan dat het verzoek om hulp niet oprecht was of dat er geen gevaar was, biedt de wet een uitzondering op de strafrechtelijke aansprakelijkheid.

Wat is het verschil tussen schuldig verzuim en het niet naleven van een bevel tot het verlenen van hulp?

Schuldig verzuim houdt in dat men opzettelijk nalaat hulp te verlenen aan een persoon in groot gevaar. Het niet naleven van een bevel tot hulpverlening houdt in dat men weigert of opzettelijk nalaat hulp of een dienst te verlenen waartoe men wettelijk verplicht was.

Heb ik als slachtoffer of nabestaande recht op rechtsbijstand?

Ja. Afhankelijk van de omstandigheden kunnen slachtoffers of hun nabestaanden hun rechten doen gelden in de strafzaak en, indien van toepassing, een schadevergoeding eisen. Een advocaat kan uw juridische positie beoordelen en u gedurende dit proces bijstaan.

Welke rol kan een advocaat spelen als ik verdacht word van schuldigverzuim?

Een advocaat kan de informatie die u had, het moment waarop u daarvan op de hoogte raakte en de mogelijkheden voor u onderzoeken. Ook kan hij of zij het strafdossier analyseren en u bijstaan ​​tijdens verhoren en gedurende de gehele strafprocedure.

Wordt u geconfronteerd met een strafdossier betreffende hulpverzuim, schuldig verzuim of de niet-naleving van een bevel tot hulpverlening? Neem contact op met ons kantoor voor een vertrouwelijk juridisch adviesgesprek.

Ampersand advocaten met ervaring in Hulpverzuim en schuldig verzuim

Marthe Everaet, partner - advocaat algemeen strafrecht
Marthe Everaet
arrow right
Partner - Advocaat algemeen strafrecht
Ampersand logo

Experten in het algemeen strafrecht

Kwaliteit, integriteit en menselijkheid. Onze strafrechtadvocaten zijn er voor u.

Contacteer ons vertrouwelijk

Veelgestelde vragen over het algemeen strafrecht

Wanneer u wordt geconfronteerd met strafbare feiten, is het niet meer dan normaal dat u vragen heeft. De antwoorden, die bieden wij. 

Lees hier alvast een aantal van de meest gestelde vragen en onze antwoorden erop.

Heeft u andere vragen? Aarzel niet om ons te contacteren.

Wanneer heb ik een strafrechtadvocaat nodig?
plus icon

U doet er goed aan zo snel mogelijk een gespecialiseerde strafrechtadvocaat te raadplegen zodra u betrokken bent bij een strafonderzoek, een politieverhoor moet afleggen, gedagvaard bent of slachtoffer bent van een misdrijf. Correct juridisch advies kan een groot verschil maken voor het verdere verloop van uw dossier.

Kan ik een strafrechtadvocaat inschakelen vóór een politieverhoor?
plus icon

Absoluut. Het is aan te raden om vóór uw verhoor advies in te winnen bij een strafrechtadvocaat. Deze kan u vooraf adviseren over uw rechten, de procedure en de vragen die u kunt verwachten. Onze gespecialiseerde advocaten kunnen u ook bijstaan tijdens het verhoor zodat alles correct verloopt.

Wat kost een strafrechtadvocaat?
plus icon

Wij werken steeds aan een op voorhand afgesproken uurtarief. De kostprijs hangt af van de aard en de complexiteit van het dossier. Tijdens een eerste gesprek krijgt u een duidelijke toelichting over de erelonen en de te verwachten kosten, zodat u niet voor verrassingen komt te staan.

Blog

Gerelateerde artikels

Bekijk alle blog artikels
Actua

Belgische overheid verplicht om overbevolking in gevangenis van Gent terug te dringen

Op 11 september 2026 deed de rechtbank van eerste aanleg in Gent een historische uitspraak over de overbevolking in de gevangenis van Gent, zo deelt de Orde van Vlaamse Balies mee op haar website. Maar is die uitspraak wel zo historisch? En wat doet Ampersand nog in de strijd tegen de overbevolking in de Belgische gevangenissen? U leest het hier.

Hendrik Vandekerckhove, partner - advocaat algemeen strafrecht
Hendrik Vandekerckhove
Actua

Wat te doen in geval van fraude met uw bankkaart?

Slachtoffer van fraude of phishing? Vind hier een actieplan en alle anti-fraudenummers van de Belgische banken.

Hendrik Vandekerckhove, partner - advocaat algemeen strafrecht
Marthe Everaet, partner - advocaat algemeen strafrecht
Hendrik Vandekerckhove
Marthe Everaet
Gevangenisgang, ter illustratie van overbevolking in Belgische gevangenissen
Actua

Hendrik Vandekerckhove stelt overheid in gebreke namens Liga voor Mensenrechten

De Liga voor Mensenrechten heeft besloten om een procedure te starten tegen de Belgische Staat omwille van de ettelijke mensenrechtenschendingen die dagdagelijks plaatsvinden in onze gevangenissen.

Hendrik Vandekerckhove, partner - advocaat algemeen strafrecht
Hendrik Vandekerckhove
Politie-interventie, ter illustratie van het onderzoek naar politiegeweld
Media & publicaties

Waarom wij ons zorgen maken omtrent politiegeweld

Sinds 2010 stierven minstens (!) 120 mensen als gevolg van politiegeweld. In deze context werkte Hendrik Vandekerckhove mee aan een onderzoek.

Hendrik Vandekerckhove, partner - advocaat algemeen strafrecht
Hendrik Vandekerckhove
Media & publicaties

Het nieuw Strafwetboek: bijdrage commentaar InViewLegal

Op 1 september 2026 trad het nieuwe Srafwetboek in wetboek. Bij Ampersand bereidden we ons uitvoerig voor op de inwerkingtreding. Mr. Everaet en Mr. Vandekerckhove schreven bijdrages voor InViewLegal over enkele nieuwe strafbepalingen.

Marthe Everaet, partner - advocaat algemeen strafrecht
Hendrik Vandekerckhove, partner - advocaat algemeen strafrecht
Marthe Everaet
Hendrik Vandekerckhove

Feedback van onze klanten

Manon Cop heeft mijn dossier van begin tot einde begeleid met een uitzonderlijke combinatie van professionaliteit, strategisch inzicht en betrokkenheid. Wie op zoek is naar een advocaat die scherpe juridische kennis combineert met oprechte betrokkenheid bij haar cliënten, is bij Manon Cop goed!

B.N.
Antwerpen

Ampersand heeft mij uitmuntend bijgestaan in een heel moeilijke periode. Hun aanpak was professioneel, warm en doortastend. Elke vraag werd snel beantwoord en ik voelde mij altijd goed geïnformeerd. Dankzij hun expertise werd alles succesvol afgerond.

E.D.
Brussel

Meester Vandekerckhove heeft mij geweldig geholpen tijdens een traject dat voor mij enorm zwaar was. Hij is enorm goed bereikbaar en antwoordde supersnel en uitgebreid op mijn vele e-mails en vragen. Wat mij betreft is hij de beste advocaat van Antwerpen en omstreken.

M.V.
Antwerpen

Heel jammer dat wij hun geen 10 sterren kunnen toekennen hier want dat verdienen zij zeker. Maar Manon Cop beveel ik een ieder aan. Zeer beleefd en professioneel en kundig team. Ze maken tijd om goed naar jou te luisteren.

Laura M.
Hasselt

Ik had het geluk Meester Emma Martin te krijgen om mijn zaak te behandelen. Emma heeft mij heel de zaak lang heel goed geïnformeerd en gerust gesteld. Haar pleidooien waren krachtig en goed voorbereid. Ik voelde me zeer goed vertegenwoordigd en verdedigd. Ik kon het niet beter treffen, bedankt Emma!

Serge D.
Lier

Gelukkig kwam ik in aanraking met meester Everaet. Zij heeft mijn zaak tot in de puntjes bestudeerd en mij altijd duidelijk uitgelegd waar ik aan toe was. En dan heeft zij ook nog eens een geweldig resultaat voor mij behaald! Dankuwel meester

J.S.
Zele

De zedenadvocaat Meester Emma Martin is zeker aan te raden! Ze combineert professionele aanpak met empathisch begrip voor een complex emotioneel dossier. Ik ben zeer tevreden en dankbaar voor het geleverde werk!

Christophe D.
Leuven

Marthe Everaet heeft mij uitstekend geholpen na een uitnodiging tot verhoor. Ze heeft een enorme kennis van haar vakgebied. Daarnaast is ze erg proactief: ze zorgt ervoor dat ook zaken die niet direct voor de hand liggen, grondig worden nagekeken. Een absolute aanrader!

R.B.
Brussel

Marthe en Hendrik zijn bijzonder goed in hun vak. Vanaf het eerste gesprek werd ik serieus genomen en kreeg ik duidelijke uitleg over de juridische procedure en mijn mogelijkheden.

P.V.
Boechout

Vrijgesproken door Manon Cop en Emma Martin, ze hebben mij op een uiterst professionele en zorgvuldige manier bijgestaan tijdens een van de moeilijkste periodes in mijn leven. Ondanks een valse beschuldiging hebben ze alles op alles gezet om mijn onschuld te bewijzen.

David S.
Gent
arrow rightarrow right

Contacteer ons
voor een vertrouwelijk gesprek

Contacteer ons via e-mail
Telefonisch contact
Hendrik Vandekerckhove
-
+32 472 88 22 94
Marthe Everaet
-
+32 468 59 23 84
Emma Martin
-
+32 492 65 55 18
Adres
Mechelsesteenweg 271
2018 Antwerpen
Balie
Antwerpen
Samenwerking
Metis Advocaten
BE 0473.631.204
Alles wat u deelt blijft strikt vertrouwelijk.
Bedankt!
Hartelijk dank voor uw bericht.
We hebben het ontvangen en nemen zo snel mogelijk contact met u op.
Oops! Er is iets verkeerd gelopen bij het verzenden van het formulier.