Beelden van seksueel misbruik van minderjarigen / kinderporno

Kinderporno / beelden van seksueel misbruik van minderjarigen

Artikelen 170 t.e.m. 176 van het Strafwetboek (artikelen 417/43 t.e.m. 417/49 oud Sw.)

Sinds 1995 zijn het bezit en de verspreiding van wat vroeger ‘kinderpornografie’ (of ‘kinderporno’) werd genoemd, strafbaar. Tijdens de hervorming van het strafrecht inzake het seksueel strafrecht in 2022 heeft de wetgever bewust gekozen voor een andere terminologie. Sindsdien wordt in de wet gesproken van ‘beelden van seksueel misbruik van minderjarigen’. Deze term benadrukt dat het hier niet om pornografische inhoud gaat, maar om beelden die het seksueel misbruik of de seksuele uitbuiting van kinderen weergeven.
Het nieuwe Strafwetboek, in werking sinds 1 september 2026, handhaaft deze terminologie. Niet alleen de vervaardiging en verspreiding van dergelijke beelden zijn strafbaar, maar ook het verwerven, het bezit en het zich toegang verschaffen tot beelden van seksueel misbruik van kinderen zijn strafbaar.

Wanneer u wordt geconfronteerd met een  onderzoek naar beelden van seksueel misbruik van minderjarigen (kinderporno), is het aangewezen om zo snel mogelijk een advocaat gespecialiseerd in seksueel strafrecht te raadplegen.

Wat wordt verstaan onder ‘beelden van seksueel misbruik van minderjarigen’?

De wettelijke definitie is ruim. Beelden van seksueel misbruik van kinderen omvatten in de eerste plaats beeldmateriaal waarin een kind expliciet seksueel gedrag vertoont, hetzij echt, hetzij gesimuleerd. Beelden waarop de geslachtsdelen van een kind voor primair seksuele doeleinden worden afgebeeld, vallen hier eveneens onder.

De wet is echter niet beperkt tot afbeeldingen van minderjarigen die daadwerkelijk bestaan. Ook de volgende beelden kunnen onder het toepassingsgebied vallen:

• beelden van een persoon die eruitziet als een minderjarige en die betrokken is bij expliciete seksuele handelingen, ongeacht of deze echt of gesimuleerd zijn;

• beelden van de geslachtsdelen van een persoon die eruitziet als een minderjarige, wanneer deze voor primair seksuele doeleinden zijn afgebeeld;

• realistische afbeeldingen van een niet-bestaande minderjarige dat expliciete seksuele handelingen stelt of waarvan de geslachtsdelen voor primair seksuele doeleinden worden afgebeeld.

De specifieke inhoud en context van een beeld zijn daarom van belang om te bepalen of deze onder de wettelijke definitie valt.

Welke handelingen zijn strafbaar?

De wet maakt onderscheid tussen verschillende manieren waarop iemand in aanraking kan komen met beelden van kindermisbruik.

Vervaardiging of verspreiding

Het vervaardigen van beelden van seksueel misbruik van kinderen is een strafbaar feit, evenals onder andere het tonen, aanbieden, verkopen, leveren, verspreiden of beschikbaar stellen van dergelijke beelden.

Verspreiding kan zowel online als offline plaatsvinden. Voorbeelden hiervan zijn het uploaden van afbeeldingen naar een website of platform, maar ook het delen ervan via een chatgroep of berichtendienst.

Verwerving of bezit

Het verwerven of bezitten, met kennis van zaken, van afbeeldingen van seksueel misbruik van kinderen is eveneens een strafbaar feit.

In dit verband kan met name rekening worden gehouden met downloads, opslaglocaties, cloudaccounts, zoekgeschiedenis en andere digitale gegevens.

Zich toegang verschaffen

Ten slotte is het bewust verkrijgen van toegang tot beelden van seksueel misbruik van minderjarigen eveneens een strafbaar feit.

Het is dus niet noodzakelijk dat de beelden daadwerkelijk zijn gedownload of permanent op een apparaat zijn opgeslagen. Het louter bekijken van dit soort inhoud kan ook een strafbaar feit vormen.

Hoe zit het met door AI gegenereerde afbeeldingen of virtuele minderjarigen?

Beelden die geheel of gedeeltelijk met behulp van artificiële intelligentie, tekeningen, of andere virtueel gecreëerde inhoud, zijn eveneens strafbaar.

De wettelijke definitie omvat immers ook realistische afbeeldingen van niet-bestaande minderjarigen die expliciete seksuele handelingen stellen of waarin hun geslachtsdelen worden afgebeeld voor primair seksuele doeleinden.

Is sexting tussen minderjarigen strafbaar?

Niet elke afbeelding van seksuele aard waarop een minderjarige te zien is, vormt automatisch een strafbaar feit.

De wet voorziet in een specifieke regeling voor minderjarigen die de leeftijd van zestien jaar hebben bereikt. Met wederzijdse instemming mogen zij zelf seksueel expliciete inhoud produceren, deze onderling delen en bezitten.

De toestemming moet betrekking hebben op zowel het maken als het bezitten en het onderling delen van deze beelden.

Dit betekent niet dat de beelden vervolgens vrij met anderen mogen worden gedeeld. Wanneer de inhoud aan een derde wordt getoond of verspreid, kan dit opnieuw een strafbaar feit vormen. De uitzondering is evenmin van toepassing in bepaalde situaties waarbij sprake is van gezag, vertrouwensrelaties of familierelaties.

Wat zijn de mogelijke straffen?

Het nieuwe Strafwetboek maakt voor de strafmaat een onderscheid naargelang de concrete gedraging.

Het vervaardigen of verspreiden van beelden van seksueel misbruik van minderjarigen, wordt bestraft met een straf van niveau 3. Wanneer de vervaardiging of verspreiding in vereniging plaatsvindt, geldt strafniveau 4.

Het wetens en willens verwerven of bezitten van dergelijk materiaal wordt eveneens bestraft met een straf van niveau 3.

Het zich toegang verschaffen tot dergelijke beelden wordt bestraft met een straf van niveau 2.

Volgens het nieuwe Strafwetboek kan een straf van niveau 3 bestaan uit een gevangenisstraf van meer dan drie jaar tot vijf jaar. De uiteindelijk opgelegde straf hangt af van de specifieke feiten en omstandigheden van de zaak.

Bovendien kunnen bepaalde omstandigheden van invloed zijn op de beoordeling van de feiten of de opgelegde straf. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer de strafbare feiten betrekking hebben op zeer jonge minderjarigen, worden gepleegd door misbruik van vertrouwen, gezag of invloed, of wanneer ze werden voorafgegaan door ‘grooming’.

Hoe gaan we te werk?

Verdachte

Een onderzoek naar afbeeldingen van seksueel misbruik van kinderen gaat vaak gepaard met een huiszoeking en de inbeslagname van digitale gegevensdragers, zoals een smartphone, een computer, een tablet of een externe harde schijf. Ook online opslagaccounts en online communicatie kunnen onderwerp van onderzoek zijn.

Wij staan u vanaf het begin van dit proces bij. Daartoe onderzoeken wij niet alleen welke bestanden zijn aangetroffen, maar ook hoe deze op een apparaat of account terecht zijn gekomen. Zijn ze gedownload of opzettelijk opgeslagen? Waar bevonden deze bestanden zich? Wie had toegang tot het apparaat of account? Zijn er bestanden automatisch opgeslagen? Zijn er aanwijzingen dat de afbeeldingen opzettelijk zijn bekeken, verkregen of gedeeld?

Wij analyseren de resultaten van het digitaal onderzoek en stellen vast voor welke handelingen u juridisch verantwoordelijk kunt worden gesteld. Het onderscheid tussen vervaardiging, verspreiding, bezit en toegang kan hierbij een belangrijke rol spelen.

Samen met u bereiden we u voor op het politieverhoor, volgen we de voortgang van het onderzoek en stellen we een verdediging op op basis van het volledige strafdossier.

Wanneer een bepaalde vorm van begeleiding aangewezen is, kan hiermee ook rekening worden gehouden bij het uitstippelen van de verdere aanpak.

Slachtoffer

Wanneer een kind voorkomt op beelden die werden vervaardigd of verspreid, kunnen de gevolgen bijzonder schadelijk zijn.

Wij ondersteunen minderjarige slachtoffers en hun ouders of vertegenwoordigers gedurende de gehele strafrechtelijke procedure. Wij onderzoeken welke stappen nodig zijn om aangifte te doen, bewijsmateriaal veilig te stellen en de verdere verspreiding van de beelden zoveel mogelijk te voorkomen.

Daarnaast volgen we het strafrechtelijk onderzoek op de voet, kunnen we het slachtoffer bijstaan als burgerlijke partij en brengen we de geleden schade in kaart. Ook vertegenwoordigen en ondersteunen we het slachtoffer tijdens eventuele gerechtelijke procedures.

Veelgestelde vragen over beelden van seksueel misbruik van minderjarigen

Is het bekijken van kinderpornografie strafbaar?

Het bewust bekijken van beelden van seksueel misbruik van minderjarigen is een strafbaar feit. Het is dus niet vereist dat u deze afbeeldingen ook hebt gedownload of opgeslagen.

Wat als de beelden automatisch op mijn computer of mobiele telefoon zijn opgeslagen?

De ontdekking van een beeld is niet noodzakelijkerwijs een bewijs van opzettelijk bezit. De wijze waarop het bestand is verkregen, de opslaglocatie ervan en de kennis die de gebruiker ervan had, kunnen, naast andere factoren, relevante elementen zijn. Dit moet altijd per geval worden beoordeeld.

Zijn AI-beelden waarop seksueel misbruik van kinderen wordt afgebeeld strafbaar?

Ja. De wettelijke definitie omvat ook realistische afbeeldingen van een niet-bestaand kind dat expliciete seksuele handelingen verricht of waarvan de geslachtsdelen voor primair seksuele doeleinden worden afgebeeld.

Is sexting tussen minderjarigen strafbaar?

Niet noodzakelijk. Voor minderjarigen van zestien jaar en ouder voorziet de wet, onder bepaalde voorwaarden, in een uitzondering met betrekking tot het met wederzijdse toestemming maken, onderling delen en bezitten van seksueel expliciete inhoud die zij zelf hebben gemaakt.

Is het louter verzenden van één afbeelding al strafbaar?

Het verspreiden, beschikbaar stellen, of bezitten van één beeld waarop seksueel misbruik van minderjarigen te zien is, maakt al een strafbaar feit uit. Het is niet noodzakelijk dat de persoon een groot aantal afbeeldingen verspreidt.

Wat gebeurt er bij een huiszoeking voor kindermisbruikbeelden?

De politie kan digitale gegevensdragers in beslag nemen en deze laten analyseren. In dit soort zaken is het belangrijk om vanaf het begin juridisch advies in te winnen, aangezien verklaringen die tijdens het eerste verhoor worden afgelegd en de resultaten van de digitaal-forensische analyse een doorslaggevende rol kunnen spelen in het verloop van de procedure.

‍